Quy định về chế độ thai sản

18/11/2026 14:47

(Chinhphu.vn) - Bảo hiểm xã hội cung cấp thông tin tổng hợp về chế độ thai sản.

Quy định chế độ thai sản theo Luật BHXH 2024

Theo Luật BHXH năm 2024, có hiệu lực từ ngày 01/7/2025, chế độ thai sản thuộc BHXH bắt buộc được áp dụng đối với người lao động thuộc các nhóm đối tượng theo quy định khi mang thai, sinh con, mang thai hộ, nhờ mang thai hộ, nhận nuôi con nuôi dưới 06 tháng tuổi hoặc thực hiện các biện pháp tránh thai phải thực hiện tại cơ sở khám bệnh, chữa bệnh. Lao động nam đang tham gia BHXH bắt buộc có vợ sinh con hoặc vợ mang thai hộ sinh con cũng được hưởng chế độ thai sản theo quy định.

Quy định nghỉ việc hưởng chế độ thai sản với người lao động 

Đối với lao động nữ mang thai, pháp luật quy định được nghỉ việc hưởng chế độ thai sản để đi khám thai tối đa 05 lần, mỗi lần không quá 02 ngày. Thời gian nghỉ được tính theo ngày làm việc, không kể ngày nghỉ lễ, Tết và ngày nghỉ hằng tuần.

Trường hợp sảy thai, phá thai, thai chết trong tử cung, thai chết trong khi chuyển dạ hoặc thai ngoài tử cung, thời gian nghỉ việc hưởng chế độ thai sản do người hành nghề khám bệnh, chữa bệnh chỉ định, nhưng tối đa là 10 ngày nếu thai dưới 05 tuần tuổi; 20 ngày nếu thai từ đủ 05 tuần đến dưới 13 tuần tuổi; 40 ngày nếu thai từ đủ 13 tuần đến dưới 22 tuần tuổi và 50 ngày nếu thai từ đủ 22 tuần tuổi trở lên. Đối với lao động nữ mang thai từ đủ 22 tuần tuổi trở lên, nếu đáp ứng điều kiện hưởng theo quy định mà gặp các trường hợp nêu trên thì lao động nữ và người chồng được nghỉ việc hưởng chế độ thai sản như trường hợp lao động nữ sinh con.

Đặc biệt, thời gian nghỉ thai sản khi sinh con của lao động nữ được thực hiện theo quy định tại khoản 1 Điều 139 Bộ luật Lao động năm 2019. Theo đó, thời gian nghỉ trước và sau khi sinh con là 06 tháng; thời gian nghỉ trước khi sinh không quá 02 tháng. Trường hợp sinh đôi trở lên, cứ mỗi con từ con thứ hai trở đi, người mẹ được nghỉ thêm 01 tháng. Đối với trường hợp sinh con thứ hai, thời gian nghỉ 07 tháng được thực hiện theo quy định sửa đổi, bổ sung của pháp luật về dân số có hiệu lực từ ngày 01/7/2026 và phải đáp ứng điều kiện áp dụng theo quy định.

Không chỉ lao động nữ, lao động nam đang tham gia BHXH bắt buộc cũng được nghỉ việc hưởng chế độ thai sản khi vợ sinh con. Thời gian nghỉ thông thường là 05 ngày làm việc; 07 ngày làm việc khi vợ sinh con phải phẫu thuật hoặc sinh con dưới 32 tuần tuổi. Trường hợp vợ sinh đôi hoặc vợ sinh con thứ hai, lao động nam được nghỉ 10 ngày làm việc; trường hợp sinh ba trở lên thì cứ mỗi con tính từ con thứ ba trở đi được nghỉ thêm 03 ngày làm việc. Nếu vợ sinh đôi phải phẫu thuật, lao động nam được nghỉ 14 ngày làm việc; trường hợp sinh ba trở lên phải phẫu thuật thì cứ mỗi con tính từ con thứ ba trở đi được nghỉ thêm 03 ngày làm việc. Ngày bắt đầu nghỉ phải nằm trong khoảng thời gian 60 ngày kể từ ngày vợ sinh con; nếu nghỉ nhiều lần thì ngày bắt đầu nghỉ của lần cuối cùng cũng phải trong khoảng thời gian này và tổng thời gian nghỉ không vượt quá thời gian luật định.

Những quy định này không chỉ bảo đảm quyền lợi cho người mẹ mà còn khuyến khích người cha cùng tham gia chăm sóc con, chia sẻ trách nhiệm gia đình, góp phần thúc đẩy bình đẳng giới.

Chế độ thai sản với lao động phải nghỉ việc dưỡng thai theo chỉ định

Luật BHXH năm 2024 tiếp tục hoàn thiện các quy định về chế độ thai sản, góp phần bảo đảm tốt hơn quyền lợi của lao động nữ trong quá trình mang thai, sinh con và chăm sóc con nhỏ.

Theo đó, lao động nữ sinh con được hưởng chế độ thai sản khi đáp ứng điều kiện về thời gian đóng BHXH bắt buộc theo quy định. Thông thường, người lao động phải đóng BHXH từ đủ 06 tháng trở lên trong 12 tháng liền kề trước khi sinh con. 

Đối với trường hợp phải nghỉ việc dưỡng thai theo chỉ định, nếu đã đóng BHXH từ đủ 12 tháng trở lên thì chỉ cần có đủ 03 tháng đóng BHXH trong 12 tháng trước khi sinh. Trường hợp phải nghỉ việc để điều trị vô sinh, điều kiện là đã đóng BHXH từ đủ 06 tháng trong 24 tháng liền kề trước khi sinh con.

Đáng chú ý, người lao động đã đủ điều kiện hưởng chế độ thai sản nhưng chấm dứt hợp đồng lao động hoặc thôi việc trước khi sinh con vẫn được hưởng chế độ theo quy định. Quy định này góp phần bảo đảm quyền lợi cho lao động nữ, nhất là trong những trường hợp thay đổi việc làm hoặc không còn quan hệ lao động tại thời điểm sinh con.

Về quyền lợi, lao động nữ sinh con được nghỉ hưởng chế độ thai sản theo thời gian luật định và hưởng trợ cấp thai sản hằng tháng bằng 100% mức bình quân tiền lương làm căn cứ đóng BHXH của 06 tháng gần nhất trước khi nghỉ việc hưởng chế độ. Bên cạnh đó, người đủ điều kiện còn được hưởng trợ cấp một lần bằng 02 lần mức tham chiếu tại tháng sinh con cho mỗi con. Sau thời gian nghỉ thai sản, nếu sức khỏe chưa phục hồi, lao động nữ còn được nghỉ dưỡng sức, phục hồi sức khỏe tối đa 10 ngày, 07 ngày hoặc 05 ngày tùy từng trường hợp; mức hưởng mỗi ngày bằng 30% mức tham chiếu.

Bổ sung chế độ trợ cấp thai sản trong BHXH tự nguyện

Một điểm mới đáng chú ý của Luật BHXH năm 2024 là bổ sung chế độ trợ cấp thai sản trong BHXH tự nguyện. Theo đó, lao động nữ sinh con và lao động nam có vợ sinh con được hưởng trợ cấp khi đáp ứng điều kiện đóng BHXH theo quy định. Mức trợ cấp là 2.000.000 đồng cho mỗi con được sinh ra. Chính sách này mở rộng cơ hội thụ hưởng chế độ thai sản cho phụ nữ tham gia BHXH tự nguyện, trong đó có nhiều người làm việc tự do, không thuộc diện tham gia BHXH bắt buộc.

Bên cạnh đó, pháp luật cũng quy định chế độ đối với lao động nam khi có vợ sinh con, góp phần khuyến khích sự chia sẻ trách nhiệm giữa cha và mẹ trong chăm sóc con nhỏ. Trường hợp cả cha và mẹ cùng đủ điều kiện hưởng trợ cấp thai sản từ BHXH tự nguyện thì chỉ cha hoặc mẹ được hưởng; nếu một người đủ điều kiện hưởng chế độ thai sản từ BHXH bắt buộc, người còn lại đủ điều kiện hưởng trợ cấp thai sản từ BHXH tự nguyện thì mỗi người được hưởng chế độ tương ứng theo quy định./.


Nội dung này, đã nhận được 0 góp ý, hiến kế
Góp ý, hiến kế cho Chính phủ ngay tại đây
Đọc nhiều
NGÀY VĂN HÓA VIỆT NAM 24/11: Người lao động được nghỉ, hưởng nguyên lương; miễn phí tham quan 13 địa điểm

NGÀY VĂN HÓA VIỆT NAM 24/11: Người lao động được nghỉ, hưởng nguyên lương; miễn phí tham quan 13 địa điểm

Chính sách và cuộc sống

(Chinhphu.vn) - Quốc hội quy định ngày 24/11 hằng năm là “Ngày Văn hóa Việt Nam”, người lao động được nghỉ làm việc và hưởng nguyên lương. Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Kế hoạch tổ chức các hoạt động kỷ niệm "Ngày Văn hóa Việt Nam" giai đoạn 2026 - 2030

TOÀN VĂN: Quy định 221-QĐ/TW về trách nhiệm của đảng viên đối với tổ chức đảng và nhân dân nơi cư trú

TOÀN VĂN: Quy định 221-QĐ/TW về trách nhiệm của đảng viên đối với tổ chức đảng và nhân dân nơi cư trú

Chính sách và cuộc sống

(Chinhphu.vn) - Toàn văn Quy định số 221-QĐ/TW ngày 05/10/2026 của Bộ Chính trị về trách nhiệm của đảng viên đang công tác đối với tổ chức đảng và Nhân dân nơi cư trú.

LỊCH NGHỈ TẾT NGUYÊN ĐÁN ĐINH MÙI, NGHỈ LỄ QUỐC KHÁNH 2027

LỊCH NGHỈ TẾT NGUYÊN ĐÁN ĐINH MÙI, NGHỈ LỄ QUỐC KHÁNH 2027

Chính sách và cuộc sống

(Chinhphu.vn) - Cán bộ, công chức, viên chức và người lao động của các cơ quan hành chính nhà nước, đơn vị sự nghiệp công lập, tổ chức chính trị, tổ chức chính trị - xã hội sẽ được nghỉ Tết Nguyên đán Đinh Mùi từ 4/2-10/2/2027. Nghỉ lễ Quốc khánh năm 2027 gồm 4 ngày liên tục.

Tra cứu TUỔI NGHỈ HƯU và THỜI ĐIỂM NGHỈ HƯU

Tra cứu TUỔI NGHỈ HƯU và THỜI ĐIỂM NGHỈ HƯU

Hướng dẫn thực hiện chính sách

(Chinhphu.vn) - Năm 2026, độ tuổi nghỉ hưu của người lao động nam là 61 tuổi 6 tháng, lao động nữ là 57 tuổi. Năm 2027, độ tuổi nghỉ hưu của người lao động nam sẽ là 61 tuổi 9 tháng, lao động nữ sẽ là 57 tuổi 4 tháng;...

Chi tiết 34 ĐƠN VỊ HÀNH CHÍNH CẤP TỈNH

Chi tiết 34 ĐƠN VỊ HÀNH CHÍNH CẤP TỈNH

Chính sách và cuộc sống

(Chinhphu.vn) - Kể từ ngày 12/6/2025, cả nước có 34 đơn vị hành chính cấp tỉnh, gồm 28 tỉnh và 6 thành phố. Trong đó có 19 tỉnh và 4 thành phố hình thành sau sắp xếp và 11 tỉnh, thành phố không thực hiện sắp xếp.

Chúng tôi luôn Lắng nghe và phản hồi Chúng tôi
luôn
Lắng nghe
và phản hồi