Thực hiện điều chỉnh thỏa đáng lương hưu với người nghỉ hưu trước năm 1995 có mức hưởng thấp

Bộ Nội vụ nhận được kiến nghị của cử tri tỉnh Lạng Sơn do Văn phòng Chính phủ chuyển đến tại Văn bản số 5725/VPCP-QHĐP ngày 18/6/2026. Trong đó, cử tri phản ánh mức lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội (BHXH), trợ cấp hằng tháng đối với người nghỉ hưu trước năm 1990 và mức trợ cấp đối với đối tượng bảo trợ xã hội hiện hành còn thấp, chưa đáp ứng đầy đủ nhu cầu đời sống; đồng thời đề nghị Nhà nước xem xét, điều chỉnh tăng nhằm bảo đảm ổn định đời sống cho các đối tượng thụ hưởng.

Trên cơ sở phối hợp với Bộ Y tế và căn cứ hệ thống pháp luật hiện hành, Bộ Nội vụ đã có Văn bản trả lời chính thức đối với các nội dung kiến nghị nêu trên.

Về nguyên tắc tính lương hưu, Bộ Nội vụ cho biết, theo quy định của pháp luật về BHXH, mức lương hưu hằng tháng của người lao động được xác định trên cơ sở mức tiền lương tháng làm căn cứ đóng và tổng thời gian đóng BHXH. Do đó, mức hưởng cao hay thấp phụ thuộc trực tiếp vào tiền lương đóng và thời gian tham gia BHXH của người lao động trước khi nghỉ hưu.

Tuy nhiên, quán triệt tinh thần Nghị quyết số 28-NQ/TW ngày 23/5/2018 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XII về cải cách chính sách bảo hiểm xã hội, Đảng và Nhà nước luôn dành sự quan tâm đặc biệt đến đời sống người hưởng lương hưu, nhất là nhóm nghỉ hưu trước năm 1995 có mức hưởng thấp nhằm thu hẹp khoảng cách chênh lệch giữa các thời kỳ. Thể chế hóa chủ trương này, từ năm 2021 đến năm 2024, Chính phủ đã 03 lần thực hiện điều chỉnh tăng lương hưu, trợ cấp BHXH và trợ cấp hằng tháng theo các Nghị định số 108/2021/NĐ-CP, Nghị định số 42/2023/NĐ-CP và Nghị định số 75/2024/NĐ-CP, trong đó ưu tiên điều chỉnh tăng thêm cho nhóm đối tượng hưởng lương hưu thấp trước năm 1995.

Cơ chế này đã được luật hóa tại Điều 67 Luật Bảo hiểm xã hội số 41/2024/QH15 (có hiệu lực thi hành từ ngày 01/7/2025). Quy định nêu rõ việc điều chỉnh lương hưu dựa trên chỉ số giá tiêu dùng, khả năng cân đối của ngân sách nhà nước và quỹ BHXH; đồng thời bắt buộc điều chỉnh tăng thỏa đáng cho đối tượng có mức lương hưu thấp và người nghỉ hưu trước năm 1995.

Đáng chú ý, ngày 15/5/2026, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 162/2026/NĐ-CP quy định điều chỉnh lương hưu, trợ cấp BHXH, trợ cấp hằng tháng áp dụng từ ngày 01/7/2026 với các nội dung trọng tâm:

Mức tăng chung: Điều chỉnh tăng 8% đối với lương hưu, trợ cấp BHXH và trợ cấp hằng tháng.

Tăng thêm đối với người nghỉ hưu trước năm 1995: Đối với những người đang hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH, trợ cấp hằng tháng trước ngày 01/01/1995, sau khi tăng chung 8% mà mức hưởng vẫn dưới 3.800.000 đồng/tháng sẽ tiếp tục được điều chỉnh tăng thêm: Tăng thêm 300.000 đồng/người/tháng đối với người có mức hưởng từ 3.500.000 đồng/người/tháng trở xuống; Tăng lên bằng 3.800.000 đồng/người/tháng đối với những người có mức hưởng từ trên 3.500.000 đồng đến dưới 3.800.000 đồng/người/tháng

Bộ Nội vụ khẳng định, việc điều chỉnh lương hưu liên tục trong thời gian qua đã góp phần từng bước ổn định, cải thiện đời sống người hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH, đặc biệt là nhóm người yếu thế, nghỉ hưu ở các giai đoạn trước.

Đề xuất tăng mức chuẩn trợ giúp xã hội và trợ cấp hưu trí xã hội lên 540.000 đồng/tháng

Đối với chính sách trợ giúp xã hội, Bộ Nội vụ thông tin: Từ năm 2007 đến nay, Chính phủ đã 05 lần điều chỉnh tăng mức chuẩn trợ giúp xã hội đối với các đối tượng bảo trợ xã hội (bao gồm người cao tuổi và người khuyết tật). Việc đưa mức chuẩn trợ giúp xã hội lên 500.000 đồng/tháng thời gian qua thể hiện nỗ lực rất lớn của Chính phủ trong điều kiện ngân sách nhà nước còn nhiều khó khăn.

Nhằm tiếp tục nâng cao hiệu quả an sinh xã hội, hiện nay Bộ Y tế đã trình Chính phủ dự thảo Nghị định mới (thay thế Nghị định số 20/2021/NĐ-CP, Nghị định số 76/2024/NĐ-CP và Nghị định số 176/2025/NĐ-CP). Trong đó, Bộ Y tế chính thức đề xuất Chính phủ xem xét điều chỉnh mức chuẩn trợ giúp xã hội và mức trợ cấp hưu trí xã hội từ 500.000 đồng lên 540.000 đồng/tháng (tương ứng mức tăng 8%).

Thời gian tới, chính sách trợ giúp xã hội sẽ tiếp tục được các bộ, ngành nghiên cứu, đề xuất điều chỉnh phù hợp với tốc độ phát triển kinh tế - xã hội và khả năng cân đối nguồn lực ngân sách nhà nước.