Quốc hội thông qua Luật Văn bản quy phạm pháp luật

20/11/2026 09:30

(Chinhphu.vn) - Quốc hội thông qua Luật Văn bản quy phạm pháp luật với đa số đại biểu Quốc hội tham gia biểu quyết tán thành. Luật này có hiệu lực thi hành từ ngày 01 tháng 3 năm 2027.

Luật Văn bản quy phạm pháp luật có hiệu lực từ 1/3/2027

Tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI, sáng 20/11, Quốc hội đã thông qua Luật Văn bản quy phạm pháp luật với đa số đại biểu Quốc hội tham gia biểu quyết tán thành. Luật này có hiệu lực thi hành từ ngày 01 tháng 3 năm 2027. 

Dự án luật, pháp lệnh, nghị quyết thuộc Chương trình lập pháp năm 2027 mà dự thảo đã được thẩm định trước ngày Luật này có hiệu lực thi hành thì tiếp tục thực hiện theo quy định của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật số 64/2025/QH15 được sửa đổi, bổ sung bởi Luật số 87/2025/QH15.

Với 403/473 đại biểu Quốc hội tham gia biểu quyết tán thành (bằng 80,76% tổng số đại biểu), Quốc hội đã thông qua Luật Văn bản quy phạm pháp luật.

Quốc hội biểu quyết thông qua Luật Văn bản quy phạm pháp luật

Bổ sung quy định về thứ bậc hiệu lực pháp lý của văn bản trong hệ thống văn bản quy phạm pháp luật

Theo Báo cáo tóm tắt Về việc tiếp thu, giải trình và chỉnh lý dự thảo Luật Văn bản quy phạm pháp luật, tiếp thu ý kiến của các vị đại biểu Quốc hội, Chính phủ đã chỉnh lý dự thảo Luật theo hướng tiếp tục duy trì 05 hình thức văn bản đã dự kiến lược bỏ, gồm: nghị quyết của Quốc hội, nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, quyết định của Chủ tịch nước, nghị quyết của Chính phủ và nghị quyết liên tịch giữa Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Chính phủ, Đoàn Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam.

“Việc tiếp tục duy trì các hình thức văn bản này nhằm bảo đảm các cơ quan có công cụ pháp lý phù hợp để thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn trong giai đoạn hiện nay. 

Chính phủ sẽ tiếp tục nghiên cứu phương án tinh gọn gắn với quá trình nghiên cứu sửa đổi, bổ sung Hiến pháp, bảo đảm lộ trình phù hợp với yêu cầu thực tiễn theo Kết luận số 09-KL/TW của Bộ Chính trị”, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng nêu rõ.

Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng trình bày Báo cáo tóm tắt Về việc tiếp thu, giải trình và chỉnh lý dự thảo Luật Văn bản quy phạm pháp luật

Về thứ bậc hiệu lực pháp lý của văn bản quy phạm pháp luật, tiếp thu ý kiến của các vị đại biểu Quốc hội, ý kiến của Ủy ban Thường vụ Quốc hội và cơ bản kế thừa thứ bậc hiệu lực pháp lý của các VBQPPL đã được xác định ổn định qua thực tiễn áp dụng pháp luật những năm qua, Chính phủ chỉnh lý dự thảo Luật theo hướng bổ sung quy định về thứ bậc hiệu lực pháp lý của văn bản trong hệ thống VBQPPL, đồng thời có điều chỉnh thứ bậc một số hình thức văn bản như thể hiện tại Điều 4 của dự thảo Luật với thứ bậc hiệu lực pháp lý từ cao xuống thấp như sau:

a) Hiến pháp;

b) Bộ luật, luật (sau đây gọi chung là luật), nghị quyết của Quốc hội;

c) Lệnh, quyết định của Chủ tịch nước; pháp lệnh, nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội; nghị quyết liên tịch giữa Ủy ban Thường vụ Quốc hội với Đoàn Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam; nghị quyết liên tịch giữa Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Chính phủ với Đoàn Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam;

d) Nghị định, nghị quyết của Chính phủ; nghị quyết liên tịch giữa Chính phủ với Đoàn Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam;

đ) Quyết định của Thủ tướng Chính phủ;

e) Nghị quyết của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao;

g) Thông tư của Chánh án Tòa án nhân dân tối cao; thông tư của Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao; thông tư của Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ; thông tư của Tổng Kiểm toán nhà nước; thông tư liên tịch giữa Chánh án Tòa án nhân dân tối cao, Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao, Tổng Kiểm toán nhà nước, Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ;

h) Nghị quyết của Hội đồng nhân dân tỉnh, thành phố (sau đây gọi chung là cấp tỉnh);

i) Quyết định của Ủy ban nhân dân cấp tỉnh;

k) Quyết định của Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh;

l) Nghị quyết của Hội đồng nhân dân xã, phường, đặc khu trực thuộc cấp tỉnh (sau đây gọi chung là cấp xã);

m) Quyết định của Ủy ban nhân dân cấp xã.

Các đại biểu Quốc hội tham dự phiên họp

Quy định rõ trách nhiệm của 08 bộ, cơ quan ngang bộ trong việc có ý kiến đối với hồ sơ chính sách

Về việc lấy ý kiến của các Bộ, cơ quan ngang Bộ về hồ sơ chính sách, tiếp tục thực hiện chủ trương đổi mới quy trình xây dựng, ban hành VBQPPL, Chính phủ đã chỉnh lý dự thảo Luật theo hướng quy định rõ trách nhiệm của 08 bộ, cơ quan ngang bộ trong việc có ý kiến đối với hồ sơ chính sách bằng văn bản trong thời hạn 15 ngày, theo nội dung được phân công và chịu trách nhiệm về chất lượng ý kiến của mình thay cho việc Bộ Tư pháp tổ chức hội đồng thẩm định hoặc cuộc họp thẩm định. Cụ thể:

a) Bộ Tư pháp có ý kiến về tính hợp hiến, tính hợp pháp, tính thống nhất với hệ thống pháp luật của chính sách; sự cần thiết, tính hợp lý của thủ tục hành chính;

b) Bộ Ngoại giao có ý kiến về tính tương thích với điều ước quốc tế có liên quan mà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là thành viên;

c) Bộ Quốc phòng có ý kiến về bảo đảm yêu cầu quân sự, quốc phòng;

d) Bộ Công an có ý kiến về bảo đảm yêu cầu an ninh, trật tự;

đ) Bộ Tài chính có ý kiến về nguồn tài chính, việc phòng ngừa, khắc phục sơ hở, bất cập trong chính sách có thể dẫn đến lãng phí;

e) Bộ Nội vụ có ý kiến về phân quyền, phân cấp; nguồn nhân lực; việc bảo đảm lồng ghép vấn đề bình đẳng giới;

g) Bộ Khoa học và Công nghệ có ý kiến về ứng dụng, thúc đẩy phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số;

h) Thanh tra Chính phủ có ý kiến về việc phòng ngừa, khắc phục sơ hở, bất cập trong quy định của pháp luật bị lợi dụng để tham nhũng, tiêu cực đã được nhận diện qua hoạt động thanh tra.

Theo Bộ trưởng Hoàng Thanh Tùng, ở giai đoạn soạn thảo văn bản, quy trình thẩm định dự án luật do Bộ Tư pháp chủ trì trước khi Chính phủ quyết định trình Quốc hội vẫn được duy trì, với yêu cầu xem xét, đánh giá chính sách sau khi đã được thể hiện thành các quy định cụ thể, qua đó vừa kiểm soát việc lựa chọn chính sách và quá trình chuyển chính sách thành quy phạm pháp luật, vừa bảo đảm chất lượng dự án luật trình Quốc hội.

"Với phương án này, quy trình xây dựng luật, pháp lệnh, nghị quyết vẫn bảo đảm chất lượng hồ sơ chính sách thông qua ý kiến của các cơ quan; góp phần đơn giản hóa quy trình, rút ngắn thời gian soạn thảo dự án; tránh trùng lặp quy trình thẩm định; phát huy trách nhiệm chuyên môn của từng cơ quan. Nội dung này đã được Ủy ban Thường vụ Quốc hội tán thành tại Kết luận số 386/KL-UBTVQH" Bộ trưởng Bộ Tư pháp nhấn mạnh.

Các đại biểu Quốc hội tham dự phiên họp

Về cơ chế điều chỉnh quy định của luật, nghị quyết của Quốc hội trong trường hợp khẩn cấp, cấp bách mà Quốc hội không thể họp, trên cơ sở ý kiến thảo luận của các vị đại biểu Quốc hội, Chính phủ đã nghiên cứu, làm rõ về cơ sở chính trị, cơ sở pháp lý và thực tiễn, sự cần thiết quy định cơ chế điều chỉnh quy định của luật, nghị quyết của Quốc hội trong trường hợp khẩn cấp, cấp bách mà Quốc hội không thể họp tại Báo cáo số 1113/BC-CP của Chính phủ. 

Để bảo đảm chặt chẽ, thiết lập một cơ chế kiểm soát nhiều lớp trong trường hợp Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Chính phủ ban hành Nghị quyết theo cơ chế này, Chính phủ đã tiếp thu ý kiến của các vị đại biểu Quốc hội và ý kiến của Ủy ban Thường vụ Quốc để chỉnh lý dự thảo Luật theo hướng:

(i) Giới hạn chặt chẽ các trường hợp được áp dụng, chỉ trong những trường hợp thực sự khẩn cấp, cấp bách, Quốc hội không thể họp được, cần phải ban hành ngay vì lợi ích quốc gia, dân tộc, lợi ích chung của cộng đồng và thuộc những nội dung đã được cấp có thẩm quyền đồng ý; trường hợp ban hành nghị quyết của Chính phủ còn phải được Ủy ban Thường vụ Quốc hội đồng ý;

(ii) Quy định linh hoạt về trình tự, thủ tục ban hành, giao Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Chính phủ chủ động quyết định trình tự, thủ tục phù hợp với từng trường hợp cụ thể, bảo đảm đầy đủ các bước nhất là thủ tục thẩm định, thẩm tra, nhưng phải rút ngắn tối đa thời gian thực hiện để đáp ứng yêu cầu khẩn trương, cấp bách;

(iii) Xác định rõ phạm vi điều, khoản của luật, nghị quyết được phép điều chỉnh và đối tượng áp dụng;

(iv) Giới hạn thời gian có hiệu lực của văn bản không quá 01 năm và phải trình Quốc hội xem xét, quyết định việc sửa đổi, bổ sung quy định có liên quan của luật, nghị quyết tại Kỳ họp gần nhất, trường hợp Quốc hội không thông qua thì văn bản điều chỉnh đương nhiên hết hiệu lực;

(v) Bảo đảm văn bản có hiệu lực và công bố kịp thời, đáp ứng yêu cầu xử lý ngay các vấn đề cấp bách phát sinh trong thực tiễn, nội dung nghị quyết phải đủ rõ để thực hiện được ngay.

Các đại biểu Quốc hội tham dự phiên họp

Cũng theo Bộ trưởng Bộ Tư pháp, bên cạnh các nội dung nêu trên, Chính phủ đã tiếp thu nhiều ý kiến của các vị đại biểu Quốc hội để chỉnh lý dự thảo Luật như: bổ sung khái niệm “quy phạm pháp luật”; hoàn thiện nguyên tắc xây dựng và tổ chức thi hành VBQPPL; bổ sung các quy định về thành phần hồ sơ dự án luật, pháp lệnh, nghị quyết; bổ sung trách nhiệm của các cơ quan của Quốc hội trong việc thẩm tra dự án, dự thảo; quy định rõ hơn các nội dung về tổ chức thi hành pháp luật…/.

Nội dung này, đã nhận được 0 góp ý, hiến kế
Góp ý, hiến kế cho Chính phủ ngay tại đây
Đọc nhiều
NGÀY VĂN HÓA VIỆT NAM 24/11: Người lao động được nghỉ, hưởng nguyên lương; miễn phí tham quan 13 địa điểm

NGÀY VĂN HÓA VIỆT NAM 24/11: Người lao động được nghỉ, hưởng nguyên lương; miễn phí tham quan 13 địa điểm

Chính sách và cuộc sống

(Chinhphu.vn) - Quốc hội quy định ngày 24/11 hằng năm là “Ngày Văn hóa Việt Nam”, người lao động được nghỉ làm việc và hưởng nguyên lương. Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Kế hoạch tổ chức các hoạt động kỷ niệm "Ngày Văn hóa Việt Nam" giai đoạn 2026 - 2030

TOÀN VĂN: Quy định 221-QĐ/TW về trách nhiệm của đảng viên đối với tổ chức đảng và nhân dân nơi cư trú

TOÀN VĂN: Quy định 221-QĐ/TW về trách nhiệm của đảng viên đối với tổ chức đảng và nhân dân nơi cư trú

Chính sách và cuộc sống

(Chinhphu.vn) - Toàn văn Quy định số 221-QĐ/TW ngày 05/10/2026 của Bộ Chính trị về trách nhiệm của đảng viên đang công tác đối với tổ chức đảng và Nhân dân nơi cư trú.

LỊCH NGHỈ TẾT NGUYÊN ĐÁN ĐINH MÙI, NGHỈ LỄ QUỐC KHÁNH 2027

LỊCH NGHỈ TẾT NGUYÊN ĐÁN ĐINH MÙI, NGHỈ LỄ QUỐC KHÁNH 2027

Chính sách và cuộc sống

(Chinhphu.vn) - Cán bộ, công chức, viên chức và người lao động của các cơ quan hành chính nhà nước, đơn vị sự nghiệp công lập, tổ chức chính trị, tổ chức chính trị - xã hội sẽ được nghỉ Tết Nguyên đán Đinh Mùi từ 4/2-10/2/2027. Nghỉ lễ Quốc khánh năm 2027 gồm 4 ngày liên tục.

Tra cứu TUỔI NGHỈ HƯU và THỜI ĐIỂM NGHỈ HƯU

Tra cứu TUỔI NGHỈ HƯU và THỜI ĐIỂM NGHỈ HƯU

Hướng dẫn thực hiện chính sách

(Chinhphu.vn) - Năm 2026, độ tuổi nghỉ hưu của người lao động nam là 61 tuổi 6 tháng, lao động nữ là 57 tuổi. Năm 2027, độ tuổi nghỉ hưu của người lao động nam sẽ là 61 tuổi 9 tháng, lao động nữ sẽ là 57 tuổi 4 tháng;...

Chi tiết 34 ĐƠN VỊ HÀNH CHÍNH CẤP TỈNH

Chi tiết 34 ĐƠN VỊ HÀNH CHÍNH CẤP TỈNH

Chính sách và cuộc sống

(Chinhphu.vn) - Kể từ ngày 12/6/2025, cả nước có 34 đơn vị hành chính cấp tỉnh, gồm 28 tỉnh và 6 thành phố. Trong đó có 19 tỉnh và 4 thành phố hình thành sau sắp xếp và 11 tỉnh, thành phố không thực hiện sắp xếp.

Chúng tôi luôn Lắng nghe và phản hồi Chúng tôi
luôn
Lắng nghe
và phản hồi