Kiến nghị sửa đổi quy định về biên chế đối với Trạm Y tế; phân loại tiêu chí tự chủ linh hoạt...

Cần thay đổi tư duy giao biên chế cho trạm y tế xã

Đại biểu Quốc hội Lý Hương kiến nghị, trong quá trình dự thảo Thông tư hướng dẫn về định mức số lượng người làm việc tại trạm y tế xã, phường, thị trấn, Bộ Y tế cần thay đổi tư duy giao biên chế cho trạm y tế xã. Đồng thời cần xem xét phân loại tiêu chí tự chủ tài chính linh hoạt hơn đối với khu vực miền núi, biên giới, vùng đồng bào dân tộc thiểu số...

Thảo luận tại tổ về kinh tế, xã hội, đại biểu Lý Hương đoàn Lào Cai nhận thấy thời gian qua, cùng với việc ban hành Nghị quyết số 72-NQ/TW của Bộ Chính trị, Quốc hội, Chính phủ và Bộ Y tế đã dành sự quan tâm đặc biệt, thể hiện tầm nhìn chiến lược đối với hệ thống y tế cơ sở và y tế dự phòng.

Theo đó, Quốc hội đã xem xét, sửa đổi đồng bộ các luật trong lĩnh vực y tế, hướng tới mở rộng quyền lợi khám chữa bệnh BHYT tại cấp ban đầu; khẳng định quyết tâm thể chế hóa chủ trương chuyển mạnh từ “chữa bệnh” sang “phòng bệnh”, lấy y tế cơ sở làm nền tảng cho sự nghiệp bảo vệ, chăm sóc sức khỏe nhân dân. 

Cùng với đó thời gian qua, rất nhiều chính sách quan trọng đã được ban hành và đi vào cuộc sống, tạo bước chuyển biến rõ rệt về cơ chế tài chính và thù lao cho đội ngũ y tế như: Nghị định số 192/2026/NĐ-CP quy định về phụ cấp đặc thù, phụ cấp chống dịch và nâng mức hỗ trợ hằng tháng cho nhân viên y tế thôn bản, cô đỡ thôn bản; Nghị định số 350/2026/NĐ-CP nâng mức phụ cấp ưu đãi nghề cho viên chức y tế tuyến xã, y tế dự phòng lên 70% – 80%.

Tuy nhiên, để các chính sách thực sự phát huy tối đa hiệu quả và tháo gỡ dứt điểm những “điểm nghẽn” tại cơ sở, đại biểu Lý Hương kiến nghị: Trong quá trình dự thảo Thông tư hướng dẫn về định mức số lượng người làm việc tại trạm y tế xã, phường, thị trấn, Bộ Y tế cần thay đổi tư duy giao biên chế cho trạm y tế xã. 

Cụ thể, không giao theo quy mô dân số mà giao theo diện tích, bán kính phục vụ và thời gian di chuyển. Đồng thời sớm ban hành hướng dẫn, quy chế vận hành riêng cho các điểm trạm y tế.

Đẩy mạnh đầu tư hạ tầng công nghệ thông tin đồng bộ cho trạm y tế xã

Liên quan công tác chuyển đổi số y tế và khám sức khỏe định kỳ cho toàn dân, đại biểu Lý Hương cho biết thực hiện định hướng chuyển đổi số quốc gia, nhiều địa phương đã chủ động triển khai chương trình khám sức khỏe định kỳ miễn phí, lập hồ sơ sức khỏe điện tử và liên thông dữ liệu lên nền tảng VNeID. 

Tuy nhiên, việc triển khai đang gặp nhiều điểm nghẽn lớn: hạ tầng công nghệ thông tin, thiết bị máy tính, mạng internet của các trạm y tế xã khu vực biên giới còn thiếu và lạc hậu; việc làm sạch và chuẩn hóa dữ liệu gặp nhiều khó khăn. 

Do đó, đại biểu đề nghị Chính phủ sớm chỉ đạo đẩy mạnh đầu tư hạ tầng công nghệ thông tin đồng bộ cho trạm y tế xã, đặc biệt là tại các tỉnh miền núi còn nhiều khó khăn.

Phân loại tiêu chí tự chủ tài chính linh hoạt đối với các Trạm y tế vùng khó khăn

Về tự chủ tài chính y tế và nguy cơ "đứt gãy" dịch vụ y tế ở vùng khó khăn, đại biểu Lý Hương đề xuất Chính phủ xem xét phân loại tiêu chí tự chủ tài chính linh hoạt hơn đối với khu vực miền núi, biên giới, vùng đồng bào dân tộc thiểu số. 

Đại biểu cũng nhấn mạnh, ngân sách Nhà nước cần giữ vai trò chủ đạo trong đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị kỹ thuật hiện đại và kinh phí hoạt động thường xuyên để đảm bảo quyền lợi tiếp cận y tế công bằng cho người dân vùng miền núi khó khăn, vùng đồng bào dân tộc thiểu số.