Đề xuất điều chỉnh mức thu nhập để xác định người phụ thuộc áp dụng giảm trừ nộp thuế thu nhập cá nhân

Bộ Tài chính đang lấy ý kiến dự thảo Thông tư quy định chi tiết một số điều của Luật Thuế thu nhập cá nhân và Nghị định số .../2026/NĐ-CP ngày ... tháng ... năm 2026 của Chính phủ quy định chi tiết một số điều của Luật Thuế thu nhập cá nhân (TNCN).

Theo Bộ Tài chính, tại khoản 4 Điều 10 Luật Thuế TNCN số 109/2025/QH15 quy định: 4. Người phụ thuộc là người mà người nộp thuế có trách nhiệm nuôi dưỡng, bao gồm:

a) Con chưa thành niên; con là người mất năng lực hành vi dân sự, người khuyết tật, không có khả năng lao động;

b) Các cá nhân không có thu nhập hoặc có thu nhập không vượt quá mức do Bộ trưởng Bộ Tài chính quy định, bao gồm con thành niên đang học đại học, cao đẳng, trung học chuyên nghiệp hoặc học nghề; vợ hoặc chồng không có khả năng lao động; bố, mẹ đã hết tuổi lao động hoặc không có khả năng lao động; những người khác không nơi nương tựa mà người nộp thuế phải trực tiếp nuôi dưỡng.

Hiện hành, mức thu nhập làm căn cứ xác định người phụ thuộc là không có thu nhập hoặc có thu nhập bình quân tháng trong năm từ tất cả các nguồn thu nhập không vượt quá 1.000.000 đồng.

Đến nay, giá cả, mức chi tiêu, thu nhập đã thay đổi, do đó, cần thiết điều chỉnh mức này cho phù hợp với thực tế. 

Đồng thời, Chính phủ cũng đã ban hành Nghị định số 351/2025/NĐ-CP ngày 30/12/2025 của Chính phủ quy định chuẩn nghèo đa chiều quốc gia giai đoạn 2026 - 2030 cũng đã điều chỉnh mức thu nhập bình quân đầu người của hộ nghèo, hộ cận nghèo.

Ngoài ra, việc điều chỉnh mức thu nhập để xác định người phụ thuộc có thể tham chiếu vào mức chi tiêu bình quân, thu nhập bình quân thực tế như sau:

Bảng 1. Chi tiêu bình quân đầu người và thu nhập bình quân đầu người giai đoạn 2014-2024 (triệu đồng/người/tháng)

Nguồn: Cục Thống kê.

Theo số liệu nêu trên thì chi tiêu bình quân đầu người năm 2024 (là 2,977 triệu đồng/người/tháng) tăng khoảng 1,6 lần so với năm 2014 (là 1,888 triệu đồng/người/tháng). Thu nhập bình quân đầu người năm 2024 (là 5,15 triệu đồng/người/tháng) tăng khoảng 2 lần so với năm 2014 (là 2,637 triệu đồng/người/tháng).

Do đó, căn cứ mức thu nhập bình quân, mức chi tiêu bình quân và tiêu chí về thu nhập của hộ nghèo, hộ cận nghèo giai đoạn 2026-2030 nêu trên, Bộ Tài chính đề xuất mức thu nhập làm căn cứ xác định người phụ thuộc tương đương với mức thu nhập xác định hộ nghèo, hộ cận nghèo khu vực thành thị cũng như mức chi tiêu bình quân đầu người.

Cụ thể, mức thu nhập để xác định người phụ thuộc là có thu nhập bình quân tháng trong năm từ tất cả các nguồn thu nhập không vượt quá ba triệu đồng (3.000.000 đồng), tăng 02 triệu đồng so với hiện hành (đang là 1 triệu đồng), mức tăng này cao hơn mức tăng của chi tiêu bình quân đầu người và thu nhập bình quân đầu người trong giai đoạn từ năm 2014 đến nay và dự báo cho một số năm tiếp theo, đồng thời cũng cao hơn mức thu nhập bình quân để xác định hộ nghèo tại khu vực thành thị quy định tại Nghị định số 351/2025/NĐ-CP.