Luật Nuôi con nuôi (sửa đổi): Bổ sung các trường hợp không được nhận con nuôi

20/11/2026 10:14

(Chinhphu.vn) - Luật Nuôi con nuôi (sửa đổi) được Quốc hội khóa XVI thông qua tại Kỳ họp thứ Hai có hiệu lực từ ngày 01/03/2027.

Quang cảnh hội trường

Sáng 20/11, dưới sự điều hành của Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định, Quốc hội tiến hành biểu quyết thông qua Luật Nuôi con nuôi (sửa đổi).

Theo kết quả biểu quyết điện tử: Có 471 đại biểu tham gia; 463 đại biểu tán thành, chiếm 92,79%; 2 đại biểu không tán thành và 6 đại biểu không biểu quyết.

Nhà nước có chính sách hỗ trợ việc nuôi con nuôi 

Trình bày báo cáo của Chính phủ trước khi Quốc hội xem xét, thông qua dự luật, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng cho biết dự thảo đã được tiếp thu, chỉnh lý trên cơ sở ý kiến của đại biểu Quốc hội. 

Một nội dung được bổ sung vào Điều 4 là nguyên tắc Nhà nước có chính sách hỗ trợ việc nuôi con nuôi trong nước phù hợp với điều kiện phát triển kinh tế - xã hội từng thời kỳ.

Theo Chính phủ, quy định này nhằm thúc đẩy việc nhận trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt tại các mô hình chăm sóc tập trung làm con nuôi, đồng thời tạo cơ sở thực hiện mô hình chăm sóc theo hướng nhóm nhỏ, có người chăm sóc ổn định, gần gũi với môi trường gia đình.

Dự thảo cũng bổ sung khái niệm “trẻ em không nơi nương tựa” tại khoản 7 Điều 3, nhằm bảo đảm thống nhất với pháp luật về trẻ em. Theo giải trình, chỉ những trẻ không thể hoặc không được sống trong môi trường gia đình gốc mới được giải quyết cho làm con nuôi.

Đối với đề xuất đưa trẻ em di cư, lánh nạn, tị nạn chưa xác định được cha mẹ hoặc không có người chăm sóc vào diện được nhận làm con nuôi, Chính phủ cho rằng nguồn gốc của các em chưa rõ ràng, nên việc giải quyết cho làm con nuôi có thể không bảo đảm chặt chẽ về pháp lý. Những trẻ em này được xác định là trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt và có thể được chăm sóc bằng các hình thức chăm sóc thay thế khác theo quy định của Luật Trẻ em.

Bổ sung các trường hợp không được nhận con nuôi

Về điều kiện của người nhận con nuôi, dự thảo bổ sung quy định không cho nhận con nuôi đối với người từng bị xử lý vi phạm hành chính về phòng, chống bạo lực gia đình hoặc có hành vi xâm hại trẻ em; người từng bị kết án về một số tội liên quan trực tiếp đến hoạt động mại dâm. Các tội được nêu trong báo cáo gồm truyền bá văn hóa phẩm đồi trụy, chứa mại dâm, môi giới mại dâm và mua dâm người dưới 18 tuổi.

Trong khi đó, đề xuất quy định độ tuổi tối đa của người nhận con nuôi không được tiếp thu. Chính phủ cho biết chưa có đủ căn cứ thực tiễn để xác định giới hạn này và xã hội còn nhiều ý kiến khác nhau. 

Việc người cao tuổi nhận con nuôi, theo báo cáo, cơ bản chưa phát sinh vướng mắc nổi cộm; cơ quan có thẩm quyền sẽ đánh giá toàn diện khả năng bảo đảm mái ấm gia đình bền vững cho trẻ trong từng trường hợp.

Về thu hồi, hủy bỏ quyết định nuôi con nuôi, Chính phủ giữ phương án giao cơ quan hành chính thực hiện, kể cả đối với trường hợp đã giao nhận con nuôi. 

Lý do được nêu là quyết định nuôi con nuôi mang tính hành chính, trong khi các căn cứ thu hồi, hủy bỏ đã được quy định cụ thể. Cách xử lý này được cho là giúp giải quyết nhanh chóng, hiệu quả và sớm bảo vệ lợi ích của trẻ em khi có vi phạm điều cấm.

Làm rõ thời điểm phát sinh quyền, nghĩa vụ giữa cha mẹ nuôi và con nuôi

Một điểm được chỉnh lý tại Điều 26 là xác định rõ thời điểm phát sinh quyền, nghĩa vụ giữa cha mẹ nuôi và con nuôi: kể từ ngày quyết định nuôi con nuôi có hiệu lực, hai bên có đầy đủ quyền, nghĩa vụ của cha, mẹ và con; quan hệ quyền, nghĩa vụ cũng được xác lập giữa con nuôi với các thành viên khác trong gia đình cha mẹ nuôi theo quy định pháp luật.

Với kiến nghị loại trừ quyền thừa kế giữa con nuôi và cha mẹ đẻ, Chính phủ cho biết dự thảo tiếp tục kế thừa quy định hiện hành. Theo Bộ luật Dân sự năm 2015, con đã được cho làm con nuôi vẫn có quyền thừa kế theo pháp luật đối với di sản của cha mẹ đẻ và ngược lại. Báo cáo lý giải quy định này ghi nhận quan hệ huyết thống tự nhiên, phù hợp với chuẩn mực đạo đức và phong tục tập quán; thực tế chưa ghi nhận vướng mắc nổi cộm.

Riêng trường hợp Tòa án chấm dứt việc nuôi con nuôi khi người con chưa thành niên và cha mẹ nuôi đều đã chết, hoặc cha mẹ nuôi là người độc thân đã chết, dự thảo quy định người con vẫn được thừa kế di sản của cha mẹ nuôi. Chính phủ cho biết Bộ luật Dân sự hiện chưa điều chỉnh nội dung này.

Luật Nuôi con nuôi (sửa đổi) được Quốc hội khóa XVI thông qua tại Kỳ họp thứ Hai sẽ có hiệu lực từ ngày 01/03/2027.

Nội dung này, đã nhận được 0 góp ý, hiến kế
Góp ý, hiến kế cho Chính phủ ngay tại đây
Đọc nhiều
NGÀY VĂN HÓA VIỆT NAM 24/11: Người lao động được nghỉ, hưởng nguyên lương; miễn phí tham quan 13 địa điểm

NGÀY VĂN HÓA VIỆT NAM 24/11: Người lao động được nghỉ, hưởng nguyên lương; miễn phí tham quan 13 địa điểm

Chính sách và cuộc sống

(Chinhphu.vn) - Quốc hội quy định ngày 24/11 hằng năm là “Ngày Văn hóa Việt Nam”, người lao động được nghỉ làm việc và hưởng nguyên lương. Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Kế hoạch tổ chức các hoạt động kỷ niệm "Ngày Văn hóa Việt Nam" giai đoạn 2026 - 2030

TOÀN VĂN: Quy định 221-QĐ/TW về trách nhiệm của đảng viên đối với tổ chức đảng và nhân dân nơi cư trú

TOÀN VĂN: Quy định 221-QĐ/TW về trách nhiệm của đảng viên đối với tổ chức đảng và nhân dân nơi cư trú

Chính sách và cuộc sống

(Chinhphu.vn) - Toàn văn Quy định số 221-QĐ/TW ngày 05/10/2026 của Bộ Chính trị về trách nhiệm của đảng viên đang công tác đối với tổ chức đảng và Nhân dân nơi cư trú.

LỊCH NGHỈ TẾT NGUYÊN ĐÁN ĐINH MÙI, NGHỈ LỄ QUỐC KHÁNH 2027

LỊCH NGHỈ TẾT NGUYÊN ĐÁN ĐINH MÙI, NGHỈ LỄ QUỐC KHÁNH 2027

Chính sách và cuộc sống

(Chinhphu.vn) - Cán bộ, công chức, viên chức và người lao động của các cơ quan hành chính nhà nước, đơn vị sự nghiệp công lập, tổ chức chính trị, tổ chức chính trị - xã hội sẽ được nghỉ Tết Nguyên đán Đinh Mùi từ 4/2-10/2/2027. Nghỉ lễ Quốc khánh năm 2027 gồm 4 ngày liên tục.

Tra cứu TUỔI NGHỈ HƯU và THỜI ĐIỂM NGHỈ HƯU

Tra cứu TUỔI NGHỈ HƯU và THỜI ĐIỂM NGHỈ HƯU

Hướng dẫn thực hiện chính sách

(Chinhphu.vn) - Năm 2026, độ tuổi nghỉ hưu của người lao động nam là 61 tuổi 6 tháng, lao động nữ là 57 tuổi. Năm 2027, độ tuổi nghỉ hưu của người lao động nam sẽ là 61 tuổi 9 tháng, lao động nữ sẽ là 57 tuổi 4 tháng;...

Chi tiết 34 ĐƠN VỊ HÀNH CHÍNH CẤP TỈNH

Chi tiết 34 ĐƠN VỊ HÀNH CHÍNH CẤP TỈNH

Chính sách và cuộc sống

(Chinhphu.vn) - Kể từ ngày 12/6/2025, cả nước có 34 đơn vị hành chính cấp tỉnh, gồm 28 tỉnh và 6 thành phố. Trong đó có 19 tỉnh và 4 thành phố hình thành sau sắp xếp và 11 tỉnh, thành phố không thực hiện sắp xếp.

Chúng tôi luôn Lắng nghe và phản hồi Chúng tôi
luôn
Lắng nghe
và phản hồi