TOÀN VĂN: Dự thảo Nghị định hướng dẫn thi hành Nghị quyết về phát triển văn hóa Việt Nam

Bộ Tư pháp đang thẩm định Hồ sơ Dự thảo Nghị định quy định chi tiết một số điều và hướng dẫn thi hành Nghị quyết số 28/2026/QH16 của Quốc hội về phát triển văn hóa Việt Nam. 

Dự thảo Nghị quyết bao gồm 35 điều, chia thành 8 chương, cụ thể:

Chương I - Những quy định chung (từ Điều 1 đến Điều 4);

Chương II - Cụm, khu công nghiệp sáng tạo văn hóa; tổ hợp sáng tạo văn hóa (từ Điều 5 đến Điều 10);

Chương III - Đô thị di sản văn hóa (từ Điều 11 đến Điều 13);

Chương IV - Đặt hàng, khoán chi đối với hoạt động sáng tạo văn hóa sử dụng ngân sách nhà nước (từ Điều 14 đến Điều 16);

Chương V - Quảng bá, xúc tiến, phát triển sản phẩm, thị trường công nghiệp văn hóa (từ Điều 17 đến Điều 20);

Chương VI - Quỹ văn hóa, nghệ thuật (Điều 21);

Chương VII - Một số cơ chế, chính sách đột phá khác trong lĩnh vực văn hóa (từ Điều 22 đến Điều 32);

Chương VIII - Điều khoản thi hành (từ Điều 33 đến Điều 35).

8 tiêu chí thí điểm mô hình đô thị di sản văn hóa 

Tại Điều 11, dự thảo Nghị định đã quy định tiêu chí thí điểm mô hình đô thị di sản văn hóa

Địa phương thí điểm xây dựng mô hình đô thị di sản văn hóa được đầu tư tu bổ, tôn tạo, bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa đáp ứng các tiêu chí sau đây:

1. Hình thành quần thể kiến trúc đô thị, nông thôn, địa điểm cư trú, khu vực đô thị và nông thôn, công trình công nghiệp chứa đựng công trình kiến trúc và không gian lịch sử, văn hóa có giá trị tiêu biểu cho một hoặc nhiều giai đoạn phát triển của lịch sử, kiến trúc, nghệ thuật.

2. Hình thành các nhóm công trình xây dựng, các nhóm công trình liên hoàn có tính đồng nhất về kiến trúc và cảnh quan hoặc có giá trị nổi bật về văn hoá, khoa học, lịch sử theo quy định của pháp luật về di sản văn hoá.

3. Các địa điểm, khu vực trong lòng đất và dưới nước đã phát hiện di tích, di vật hoặc có dấu hiệu lưu giữ di tích, di vật có giá trị lịch sử, văn hóa, khoa học được bảo vệ và phát huy giá trị theo quy định của pháp luật về di sản văn hóa.

4. Cảnh quan thiên nhiên, môi trường - sinh thái và không gian cảnh quan vật chất tự nhiên chứa đựng giá trị lịch sử, văn hóa, khoa học, thẩm mỹ cùng không gian văn hóa vật thể và phi vật thể liên quan có tầm quan trọng trong việc hình thành giá trị của di tích lịch sử - văn hóa, danh lam thắng cảnh được bảo tồn và phát huy giá trị theo hướng gắn kết không gian di sản văn hóa vật thể, di sản văn hóa phi vật thể, không gian thực hành di sản văn hóa phi vật thể với cộng đồng chủ thể.

5. Có nhiều di sản văn hóa vật thể hoặc di sản văn hóa phi vật thể, di sản tư liệu trên địa bàn được công nhận, xếp hạng, ghi danh UNESCO và quốc gia; thực hiện tốt công tác bảo vệ và phát huy giá trị gắn với phát triển du lịch, công nghiệp văn hóa; Ban hành và tổ chức thực hiện các chương trình, đề án, dự án, cơ chế, chính sách đặc thù trong quản lý, bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa trên địa bàn, thực hiện tốt chế độ, chính sách đối với nghệ nhân.

6. Có kinh nghiệm thực tiễn trong công tác đầu tư, bảo tồn, tôn tạo, quản lý, bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa bảo đảm nguyên tắc bảo tồn và yêu cầu bảo vệ, phát huy giá trị di sản văn hóa theo hướng ổn định, lâu dài, bền vững; lấy di sản văn hoá làm nền tảng phát triển kinh tế - xã hội, phát triển du lịch, công nghiệp văn hóa có hiệu quả, đóng góp vào tăng trưởng kinh tế và GRDP của địa phương.

7. Thực hiện tốt việc phát huy giá trị di sản văn hóa gắn với giáo dục truyền thống, du lịch văn hóa, tạo sinh kế cho cộng đồng và phát triển bền vững.

8. Có cộng đồng cư dân tham gia bảo vệ, thực hành, truyền dạy và phát huy giá trị di sản văn hóa.

Dự thảo Nghị quyết cũng dành toàn bộ nội dung Chương VI để quy định về Quỹ văn hóa, nghệ thuật. 

Phát triển văn hóa: Thí điểm thành lập Quỹ Văn hóa, nghệ thuật

Điều 21. Quỹ văn hóa, nghệ thuật

1. Nhà nước thí điểm thành lập Quỹ Văn hóa, nghệ thuật (sau đây gọi là quỹ) ở trung ương và một số địa phương. Quỹ ở trung ương do Thủ tướng Chính phủ thành lập, quỹ ở địa phương do Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh thành lập. Thời gian thí điểm đến năm 2035.

Mô hình hoạt động của Quỹ văn hóa, nghệ thuật là quỹ đầu tư mạo hiểm, hoạt động theo nguyên tắc thị trường

2. Mô hình hoạt động: Quỹ hoạt động theo mô hình hợp tác công tư dựa trên hợp đồng hợp tác đầu tư kinh doanh (BCC), cơ chế đồng đầu tư giữa quỹ và các nhà đầu tư, quỹ đầu tư mạo hiểm, là quỹ đầu tư mạo hiểm, hoạt động theo nguyên tắc thị trường, chấp nhận khả năng rủi ro, bảo đảm công khai, minh bạch, hiệu quả, chống thất thoát, lãng phí vốn.

3. Nguồn vốn của quỹ: Quỹ được cấp vốn điều lệ từ ngân sách trung ương hoặc địa phương, cấp một lần và được nhận tài trợ, huy động các nguồn vốn hợp pháp khác theo quy định của pháp luật nhằm mục tiêu tài trợ, hỗ trợ, đầu tư cho:

a) Doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo trong lĩnh vực văn hóa, nghệ thuật có mô hình kinh doanh sáng tạo, có khả năng tăng trưởng nhanh và mở rộng quy mô thị trường dựa trên khai thác hiệu quả công nghệ, quyền sở hữu trí tuệ, ý tưởng đột phá hoặc mô hình kinh doanh mới;

b) Chương trình, dự án văn hóa, nghệ thuật có tính sáng tạo đột phá, có tiềm năng thị trường và khả năng thương mại, khả năng lan tỏa, tác động xã hội mà không được ngân sách nhà nước cấp kinh phí trong các lĩnh vực: điện ảnh, mỹ thuật, nhiếp ảnh, bảo tồn, bảo tàng, nghệ thuật biểu diễn.

4. Thủ tướng Chính phủ quyết định tỷ lệ vốn góp từ ngân sách nhà nước, tổng mức vốn nhà nước trong vốn điều lệ của quỹ ở trung ương phù hợp với tình hình thực tiễn và khả năng huy động nhà đầu tư tham gia thành lập quỹ; ban hành điều lệ quỹ, quy chế đầu tư của quỹ ở trung ương. 

Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quyết định tỷ lệ vốn góp từ ngân sách địa phương, tổng mức vốn nhà nước trong vốn điều lệ của quỹ ở địa phương phù hợp với tình hình thực tiễn và khả năng huy động nhà đầu tư tham gia thành lập quỹ; ban hành điều lệ hoạt động của quỹ, quy chế đầu tư của quỹ ở địa phương.

5. Quỹ có thể thành lập riêng hoặc kết hợp với quỹ đầu tư mạo hiểm hiện có. Trường hợp không thành lập riêng quỹ thì bổ sung đối tượng quy định tại khoản 3 Điều này vào điều lệ hoạt động của Quỹ đầu tư mạo hiểm đã thành lập.

TOÀN VĂN: Dự thảo Nghị định quy định chi tiết một số điều và hướng dẫn thi hành Nghị quyết số 28/2026/QH16 của Quốc hội về phát triển văn hóa Việt Nam